default-logo

KİREÇLENME NEDİR

İnsan vücudundaki tüm eklemler herhangi bir problem yaşanmadığı takdirde on yıllarca bozulmadan yaşayabilir. Bazı durumlar eklemlerin çalışma şartlarını ağırlaştırır ve yapısını zorlar. Ağır işlerde çalışmak, dizlerine aşırı yük bindirmek, sürekli travmalara maruz kalmak, kilolu olmak gibi nedenlerle eklemlerde bozulmalar ortaya çıkabilir. Yaşın ilerlemesiyle birlikte eklem kıkırdağında başlayan organik değişiklikler ve bozulmalara dejeneratif artrit ( kireçlenme ) adı verilir. Kireçlenme olan eklem yüzeylerinde kalsiyum tuzları birikir. Kalça, diz gibi ağırlık taşıyan eklemlerde kireçlenme daha sık görülür. Kırklı yaşlardan sonra kemiklerde osteoporoz ( kemik erimesi ), kireçlenme , yeni kemik oluşum hızında azalma gibi değişiklikler olur. Dolayısıyla yaşlılarda kireçlenme görülmesi doğal bir süreçtir önemli olan kireçlenme nin derecesidir. Kireçlenme için genetik yatkınlık da önemlidir. Yaş, kilo , geçirilmiş travmalar, kazalar kireçlenme gelişimini hızlandırır.

Kireçlenme Belirtileri Nelerdir?

Kireçlenme olan eklemlerde ağrı, şişlik, zaman zaman olan kızarıklık ve sıcaklık atakları, hareket kısıtlılığı, kıtırtı seslerinin gelmesi başlıca belirtilerdir.

Kireçlenme olan eklemlerde kıkırdak tabakası kaybolduğundan hareketler sırasında kemikler birbirine sürter ve ağrı , krepitasyon ( kıtırtı sesi gelmesi ) ortaya çıkar. Vücut, eklem içine dökülen kıkırdak parçalarını uzaklaştırmak için eklem bölgesine çeşitli kan hücrelerini sevkeder ve bu nedenle kireçlenme olan eklemde iltihap ve şişlik ortaya çıkar. Kireçlenme ilerlediğinde kıkırdak altında bulunan kemik dokuda da değişiklikler olur zamanla ilgili eklemde şekil bozuklukları ortaya çıkar. Örneğin dizde kireçlenme durumunda bacaklar eğrilip çarpık şekil alabilir. Kireçlenme de ağrı ve şekil bozukluklarına ve bazen de kısalığa bağlı olarak değişik yürüyüş şekilleri ile karşılaşılır.

Kireçlenme Hangi Eklemlerde Sık Görülür?

Diz, kalça, omurga en sık etkilenen eklemler olmakla birlikte tüm eklemlerde görülebilir.

Kireçlenme Tanısı Nasıl Konur?

Kireçlenme tanısı için öncelikle iyi bir muayene ve ardından çekilecek röntgen filmi çoğunlukla yeterlidir.

Yaşlıda niye kireçlenme olur?

Eklem kıkırdağının kendini yenileme yeteneği yoktur. Bozulan kıkırdak yerine yenisi yapılamaz. Dolayısıyla ilerleyen yıllar içinde tekrarlayan travmalar neticesinde kıkırdak kaybına bağlı olarak eklem aralığı giderek daralır, sonunda kemik yüzeyler açığa çıkar

Kireçlenme Olan Hastaların Yapması Gerekenler Nelerdir?

Herşeyden önce kireçlenme ilerlemesini yavaşlatmak için kilo vermek çok önemlidir.

Aktivite düzenlemesi önemlidir.

Ağır yüklerden kaçınılması gereklidir.

Uzun süre hareketsiz ayakta durmaktan kaçının

Kısa mesafeli yürüyüşler yapın

Diz egzersizleri yapın

Oturup kalkarken ellerinizden destek alın, eklemlere aşırı yüklenmeyin

Sedanter (monoton) bir hayat sürmeyin

Kireçlenme Olan Hastaların Yaptığı Yanlışlar Nelerdir?

Kireçlenme olan hastalar biran önce hekime başvurmalıdırlar. Tanı ve tedavi geciktiğinde yapılacak olan işlemlerin boyutu da değişmektedir. Kireçlenme olan hastaların büyük bölümü uzun süre ağrı kesici ilaçlar kullanmakta ve bu nedenle birçok organına farkında olmadan zarar vermektedir. Bu ilaçlar böbrek, mide, karaciğer, barsak gibi birçok organda hasarlar oluşturmakta hastalık daha da komplike hale gelmektedir. Kireçlenme olan hastaların bazıları cerrahi müdehale istemediklerinden değişik alternatif tedavi yöntemlerine başvurmakta, birçoğu para tuzağı olan ve bilimsel temele dayanmayan bu yöntemler neticesinde geri dönüşsüz zararlar görebilmektedirler. Kireçlenme olan hastalar sosyal yaşamlarında da büyük sıkıntılar yaşamaktadırlar. Ayrıca gece uykuları da bir süre sonra gece ağrıları nedeniyle düzensiz hale geleceğinden hayat kaliteleri bozulmaktadır.

Kireçlenme de Tedavi İçin Erken Dönemde Yapılabilecekler Nelerdir?

İlk aşamalarda koruyucu tedbirler alınması önemlidir. Kilo almaktan kaçınmak, düzenli egzersiz yapmak, eklemlere fazla yük bindirmekten kaçınmak gerekir.

Fizik tedavi yöntemleri, güçlendirme egzersiz programları ilk etapta yapılabilecek şeyler olsa da tedavi edici değildir ancak ilerlemeyi yavaşlatabilir.

Erken aşamalarda artroskopik olarak kireçlenme olan eklem içinin temizlenmesi fayda sağlar. Hem ağrının geçmesine hemde sürecin yavaşlamasına katkıda bulunur.

Eklem içi enjeksiyonlarının yeri halen tartışmalıdır.

Kullanılan glukozamin kondroitin preparatlarının yeri ve etkisi de kesin kanıtlanmış değildir.

Kireçlenme İçin Sonraki Aşamalarda Yapılabilecekler Nelerdir?

İlerleyen dönemlerde uygun hastalarda kireçlenme için kemik ameliyatları yapılarak eklemlere binen yükün aksı değiştirilebilir ve bu sayede yük binen yüzey alanı değiştirilerek süreç yavaşlatılabilir. Bunun dışında eklem yüzeyi değiştirilebilir. Yani protez ameliyatları yapılır. İleri dönemde kireçlenme için yapılan en yüz güldürücü ameliyat protez ameliyatlarıdır. Protez ameliyatı, kireçlenme olan eklem yüzeylerinin çıkarılması ve yerine metal parçalar konulmasıdır. Bu işlem bir bakıma eklemin kaplanmasıdır. Yani çürüyen bir dişe kaplama yapılmasına benzetilebilir. Bu işlem sonrası hastaların ağrıları geçer. Fonksiyonel ve ağrısız bir diz eklemi kazanılır. Günlük aktiviteleri ağrısız bir diz sayesinde kolay yapılmaya başlar. En önemlisi hareket edememenin getireceği diğer olumsuzlukların önüne geçilir.

Kireçlenme İçin Yapılan Protezin Ömrü Ne Kadar?

Gelişen teknolojiye paralel olarak konulan protezleri ömürleri de uzamaktadır. Her türlü malzemenin kalitelisi olduğu gibi protezlerin de aynı şekilde kaliteli olanları vardır ve herhangi bir problemle karşılaşılmadığı takdirde kullanıma da bağlı olarak ortalama 20 sene sorun çıkmamaktadır.

Kireçlenme de Protez İçin Yaş Sınırı Nedir?

Protez için genellikle 60 yaş sonrası yapılması yönünde görüşler olsa da eğer kişinin hayat kalitesini etkileyecek yönde ağrıları var ve başka yöntemler uygulanamayacaksa her zaman yapılabilir.